1from sentence_transformers import SentenceTransformer
2
3# Download from the 🤗 Hub
4model = SentenceTransformer("sentence_transformers_model_id")
5# Run inference
6sentences = [
7 'Қазіргі уақытта елімізде бəсекеқабілетті өнімдерді өндіруге негізделген жаңа ақпараттық технологияларды игеру, республикамыздың индустрия жəне ғылыми техникадағы əлеуетін дамыту басты стратегиялық міндеттердің бірі болып отыр. Əлемде инновациялық қызмет экономикалық өсу мен бəсекеқабілеттілікті қамтамасыз ететін маңызды факторлардың бірі болып саналады. Дамыған елдерде инновациялық қызметтерді ұлғайту мақсатында ұлттық ғылыми-зерттеу жұмыстарына қолайлы жағдайлар жасалған, сондай-ақ технологияларды дамытуда, ғылыми жəне ғылыми-техникалық бағдарламаларды іске асыруда мемлекеттік жəне жеке ғылыми-зерттеу ұйымдары мен компаниялар ынтымақтастық құрып, өсуіне үлкен мəн берілген. Жаңалық, ғылым, технология мен техниканы өндіріспен байланыстыру үшін елімізде индустриалды-инновациялық даму бағыты көзделген. Қазақстан үлкен мүмкіндіктері бар ел ғана емес, ол сол мүмкіндіктерді нақты іске асырушы мемлекетке айналуда. Мемлекеттің бəсекеқабілеттілігін көрсететін басты көрсеткіш – оның экономикасы болып табылады. Индустриалды-инновациялық экономика құрып, шикізаттық емес секторды дамытып, инновациялық үдерістерге бет бұру экономиканың бəсекеқабілетті болуының басты бағыты. Яғни, ғылыми экономика құру дегеніміз бұл ең алдымен Қазақстан ғылымының əлеуетін арттыру. Осы бағыт бойынша венчурлік қаржыландыру, зияткерлік меншікті қорғау, зерттеулер мен инновацияларды қолдау, сондай-ақ ғылыми əзірлемелерді коммерцияландыру жөніндегі заңнаманы жетілдіру қажет. Ғылымды қаржыландыру көлемін біртіндеп арттырып, оны дамыған елдердің көрсеткіштеріне жеткізу жөнінде нақты жоспар қажет [1]. 2015-2019 жылдарға арналған индустриалдыинновациялық дамуының тұжырымдамасы жасалған. Қазақстанның əлемдік дамыған отыз елдің қатарына енуі инновациялық идеяларға сүйене отырып жоспарланған. Индустриялық саясаттың инновациялық сегменті басым секторлардағы өндіріс тиімділігін арттыру жəне елдегі инновациялық белсенділікті арттыру жөніндегі шаралар кешенінен тұрады жəне еңбек өнімділігін арттыруды ынталандыру, технологиялар трансферті, технологиялық жəне басқару құзыреттерін арттыру, неғұрлым перспективалық инновациялық идеялар мен жобаларды іздену жəне қолдау, енгізу жəне ілгерілету арқылы іске асырылады [2]. Сондай-ақ, ел экономикасын бағалау көрсеткіштерінің біріне фирмалардың инновациялық белсенділік деңгейі жатады. Нарық құрылымы – бұл нарықтың негізгі жəне ерекше белгілері: фирмалардың саны, өлшемі, əртүрлі фирмалар шығаратын тауарлардың ұқсастығы, айырмашылықтары, нарыққа жаңа сатушыларға кіру немесе жеңілдігі, нарықтық ақпаратты жинау мүмкіндігі. Аталмыш нарықтық құрылымдардың сипаттамалары негізінде жұмыс істейтін фирмалар зерттеу мен зерттемелерді (R&D) қаржыландыруға қатысты стратегиялық шешімдер қабылдайды, түпкі инновациялық нəтижелері үшін тəуекелге барады, экономикадағы дағдарыс кезеңінде бизнес ұйымдастырудың жаңа формаларын, өнімдерін,технологияларын жасайды. Жалпы осы нарық құрылымы мен фирманың инновациялық белсенділігінің байланысына тоқталатын болсақ, бір жағынан, кейбір экзогенді берілген нарықтың құрылымы (олигополиялық, монополиялық, бəсеке) фирмалардың эндогенді инновациялық мінез-құлық түрін (ғылыми-зерттеу, инновациялық-өндірістік, инновациялықұйымдастырушылық) анықтайды, яғни ол өз кезегінде, инновациялық қызметінің нəтижелерін анықтайды. Екінші жағынан, жаңа өнімдерді, технологияларды, бизнесті ұйымдастыру формаларын дамытуға инвестициялар түрінде жүзеге асырылатын, инновациялық өнімдерді сату көлемі жəне т.б. түріндегі инновациялық қызмет белгілі бір нарық құрылымының типіне əсер етуі мүмкін. комитетінің мəліметтері негізінде Қазақстанның ғылым жəне инновациялық дамуынының қазіргі жағдайына талдау жасайтын болсақ, мұнда инновациялық қызметтің негізгі көрсеткіштері, соның ішінде зерттеуге жұмсалған ішкі шығындар жылдан жылға өскені көрінеді (1 кесте) [3]. Кестеден көріп отырғанымыздай, 2010-2014жж. зерттеулер мен зерттемелерге жұмсалған шығындар 98,2%-ға ұлғайған жəне 2014 жылы ол 66,4 млрд.теңгені құраған. Сонымен бірге, ЖІӨ-ге қатысты ішкі шығындар 2010 жылы 0,15% құраса, 2014жылы 0,17% құрады, яғни осы кезеңде 13,3 %-ға өскен. Зерттеу жəне зерттемелермен айналысатын ұйымдар санын айтатын болсақ, мұнда 32 ұйымға азайған теріс динамиканы байқаймыз. Егер 2010 жылы зерттеумен 424 ұйым айналысса, 2014 жылы тек 392 ұйым ғана айналысқан. Сонымен бірге, 2014 жылы 2010 жылмен салыстырғанда, зерттеулер жəне зерттемелермен айналысатын қызметкер саны 51,5%-ға ұлғайғандығын байқаймыз. Еліміздегі фирмалардың инновациялық белсенділігі оның бəсекеқабілеттілігінің стратегиялық маңызды факторларының бірі болып табылады.',
8 'Қазіргі уақытта елімізде бəсекеқабілетті өнімдерді өндіруге негізделген жаңа ақпараттық технологияларды игеру, республикамыздың индустрия жəне ғылыми техникадағы əлеуетін дамыту басты стратегиялық міндеттердің бірі болып отыр. Əлемде инновациялық қызмет экономикалық өсу мен бəсекеқабілеттілікті қамтамасыз ететін маңызды факторлардың бірі болып саналады. Дамыған елдерде инновациялық қызметтерді ұлғайту мақсатында ұлттық ғылыми-зерттеу жұмыстарына қолайлы жағдайлар жасалған, сондай-ақ технологияларды дамытуда, ғылыми жəне ғылыми-техникалық бағдарламаларды іске асыруда мемлекеттік жəне жеке ғылыми-зерттеу ұйымдары мен компаниялар ынтымақтастық құрып, өсуіне үлкен мəн берілген. Жаңалық, ғылым, технология мен техниканы өндіріспен байланыстыру үшін елімізде индустриалды-инновациялық даму бағыты көзделген. Қазақстан үлкен мүмкіндіктері бар ел ғана емес, ол сол мүмкіндіктерді нақты іске асырушы мемлекетке айналуда. Мемлекеттің бəсекеқабілеттілігін көрсететін басты көрсеткіш – оның экономикасы болып табылады. Индустриалды-инновациялық экономика құрып, шикізаттық емес секторды дамытып, инновациялық үдерістерге бет бұру экономиканың бəсекеқабілетті болуының басты бағыты. Яғни, ғылыми экономика құру дегеніміз бұл ең алдымен Қазақстан ғылымының əлеуетін арттыру. Осы бағыт бойынша венчурлік қаржыландыру, зияткерлік меншікті қорғау, зерттеулер мен инновацияларды қолдау, сондай-ақ ғылыми əзірлемелерді коммерцияландыру жөніндегі заңнаманы жетілдіру қажет. Ғылымды қаржыландыру көлемін біртіндеп арттырып, оны дамыған елдердің көрсеткіштеріне жеткізу жөнінде нақты жоспар қажет [1]. 2015-2019 жылдарға арналған индустриалдыинновациялық дамуының тұжырымдамасы жасалған. Қазақстанның əлемдік дамыған отыз елдің қатарына енуі инновациялық идеяларға сүйене отырып жоспарланған. Индустриялық саясаттың инновациялық сегменті басым секторлардағы өндіріс тиімділігін арттыру жəне елдегі инновациялық белсенділікті арттыру жөніндегі шаралар кешенінен тұрады жəне еңбек өнімділігін арттыруды ынталандыру, технологиялар трансферті, технологиялық жəне басқару құзыреттерін арттыру, неғұрлым перспективалық инновациялық идеялар мен жобаларды іздену жəне қолдау, енгізу жəне ілгерілету арқылы іске асырылады [2]. Сондай-ақ, ел экономикасын бағалау көрсеткіштерінің біріне фирмалардың инновациялық белсенділік деңгейі жатады. Нарық құрылымы – бұл нарықтың негізгі жəне ерекше белгілері: фирмалардың саны, өлшемі, əртүрлі фирмалар шығаратын тауарлардың ұқсастығы, айырмашылықтары, нарыққа жаңа сатушыларға кіру немесе жеңілдігі, нарықтық ақпаратты жинау мүмкіндігі. Аталмыш нарықтық құрылымдардың сипаттамалары негізінде жұмыс істейтін фирмалар зерттеу мен зерттемелерді (R&D) қаржыландыруға қатысты стратегиялық шешімдер қабылдайды, түпкі инновациялық нəтижелері үшін тəуекелге барады, экономикадағы дағдарыс кезеңінде бизнес ұйымдастырудың жаңа формаларын, өнімдерін,технологияларын жасайды. Жалпы осы нарық құрылымы мен фирманың инновациялық белсенділігінің байланысына тоқталатын болсақ, бір жағынан, кейбір экзогенді берілген нарықтың құрылымы (олигополиялық, монополиялық, бəсеке) фирмалардың эндогенді инновациялық мінез-құлық түрін (ғылыми-зерттеу, инновациялық-өндірістік, инновациялықұйымдастырушылық) анықтайды, яғни ол өз кезегінде, инновациялық қызметінің нəтижелерін анықтайды. Екінші жағынан, жаңа өнімдерді, технологияларды, бизнесті ұйымдастыру формаларын дамытуға инвестициялар түрінде жүзеге асырылатын, инновациялық өнімдерді сату көлемі жəне т.б. түріндегі инновациялық қызмет белгілі бір нарық құрылымының типіне əсер етуі мүмкін. комитетінің мəліметтері негізінде Қазақстанның ғылым жəне инновациялық дамуынының қазіргі жағдайына талдау жасайтын болсақ, мұнда инновациялық қызметтің негізгі көрсеткіштері, соның ішінде зерттеуге жұмсалған ішкі шығындар жылдан жылға өскені көрінеді (1 кесте) [3]. Кестеден көріп отырғанымыздай, 2010-2014жж. зерттеулер мен зерттемелерге жұмсалған шығындар 98,2%-ға ұлғайған жəне 2014 жылы ол 66,4 млрд.теңгені құраған. Сонымен бірге, ЖІӨ-ге қатысты ішкі шығындар 2010 жылы 0,15% құраса, 2014жылы 0,17% құрады, яғни осы кезеңде 13,3 %-ға өскен. Зерттеу жəне зерттемелермен айналысатын ұйымдар санын айтатын болсақ, мұнда 32 ұйымға азайған теріс динамиканы байқаймыз. Егер 2010 жылы зерттеумен 424 ұйым айналысса, 2014 жылы тек 392 ұйым ғана айналысқан. Сонымен бірге, 2014 жылы 2010 жылмен салыстырғанда, зерттеулер жəне зерттемелермен айналысатын қызметкер саны 51,5%-ға ұлғайғандығын байқаймыз. Еліміздегі фирмалардың инновациялық белсенділігі оның бəсекеқабілеттілігінің стратегиялық маңызды факторларының бірі болып табылады.',
9 'Кесте1. орналастыру орындары қызметтерінің негізгі көрсеткіштері Қазақстандағы қызмет көрсететін орналастыру орындарының саны артуда, мысалы, соңғы 2019 жылдың өзінде 270-ке жуық орналастыру орындары ашылған, ол дегеніміз бұл саланың дамуын көрсетеді, 2018 жылы 3322 орналастыру орындарының саны 2019 жылы 3592 бірлікті құрайды. Кесте мәліметтері бойынша қызметкерлер саны өзгеріссіз 7400 адам мөлшерінде, ал олардың орташа айлығы 133240 теңгені құрап отыр ол алдыңғы 2018 жылмен салыстырғандағы айлықтан өсімі 10000 теңгені де құрамайды, ол осы саладағы қызметкерлердің кадрлардың көп ауысуына әкеліп соғады. Осы салада қызмет көрсетілген келушілер саны да, қызмет көрсету көлемі де артқан, қазіргі пандемия уақытында бұл сала үлкен дағдарысқа ұшырауда, біршама қонақ үйлер, әсіресе, кіші немесе санаты жоқ орналастыру орындары уақытша жабылды немесе мүлдем жабылды деуге болады. Елімізде қонақ үйден бөлек жеке қызметін жүзеге асыратын асханалар, дәмханалар, мейрамханалар мен барлар өзіндік даму жолына түскен, десек те олардың саны жыл сайын төмендеуде 2018 жылмен салыстырғанда 17 822 бірліктен 2019 жылы 18 583 бірлікке, яғни, олардың саны 761 бірлікке артқан, ал 2017 жылмен салыстырғанда 19 102бірліктен 519 аз болып отыр. Соңғы 5 жылда осы сала 4000 аса өз кәсіпкерлігін қысқартқан (кесте2). Кесте 2. Асханалар, дәмханалар, мейрамханалар мен барлар көлемі',
10]
11embeddings = model.encode(sentences)
12print(embeddings.shape)
13# [3, 768]
14
15# Get the similarity scores for the embeddings
16similarities = model.similarity(embeddings, embeddings)
17print(similarities.shape)
18# [3, 3]